Во време кога цените на кириите низ Европа постојано растат, во германскиот град Аугсбург постои населба каде што станарите и денес плаќаат само околу седум евроценти месечно за изнајмување стан.
Станува збор за Фугерај (Fuggerei), најстариот проект за социјално домување во светот, основан во 1521 година од банкарот и филантроп Јакоб Фугер. И повеќе од пет века подоцна, населбата сè уште ја исполнува својата првична мисија – да обезбеди достоинствен дом за луѓе со ниски приходи.
Според основачката повелба, годишната кирија изнесува еден рајнски гулден. Бидејќи овој износ никогаш не бил усогласуван со инфлацијата, денес тоа е околу 0,88 евра годишно, односно приближно седум евроценти месечно.
Сепак, живеењето во Фугерај не е достапно за секого. Потенцијалните станари мора да исполнат три услови – да имаат пријавено живеалиште во Аугсбург, да докажат дека се во тешка финансиска состојба и да бидат католици.
Освен симболичната кирија, станарите имаат и необична обврска. Секој ден треба да изговорат три католички молитви за основачот Јакоб Фугер и неговите потомци. Исполнувањето на ова правило денес се темели на меѓусебна доверба.
Комплексот денес располага со околу 130 станови, а со него и натаму управуваат семејните фондации на Фугер.
Една од жителките е 76-годишната Илона Барбер, која во Фугерај живее од 2014 година. Таа раскажува дека со својата пензија не би можела да си дозволи да плаќа пазарна кирија.
„Пазарот за изнајмување целосно полуде. Ако требаше да плаќам пазарна кирија од мојата мала пензија, речиси ништо немаше да ми остане за живот“, вели Илона.
Таа чекала две години за да добие стан, кој на слободниот пазар би чинел повеќе од 850 евра месечно, додека во Фугерај плаќа само седум евроценти.
Фугерај привлекува големо внимание и поради актуелната станбена криза во Германија. Повеќе од половина од населението живее под кирија, а домаќинствата со пониски приходи во просек трошат околу 40 проценти од своите приходи за домување.
Иако ваквиот модел тешко може целосно да се примени на друго место, Фугерај останува светски симбол на достапното домување.
