Хрватската влада предложи значајни измени на Кривичниот законик со кои за првпат се воведува можноста за доживотна затворска казна, а се заоструваат и санкциите за низа тешки кривични дела.
Доколку измените бидат усвоени, од 1 јануари 2027 година хрватските судови ќе можат да изречат доживотен затвор за 15 од најтешките кривични дела, за кои досега беше предвидена долготрајна затворска казна.
Хрватскиот министер за правда Дамир Хабијан изјави дека дел од измените се поврзани со усогласувањето со законодавството на Европската Унија, но и со потребата за подобрување на системот на кривичната правда.
Премиерот Андреј Пленковиќ оцени дека воведувањето на доживотниот затвор е особено важно поради тешките убиства со кои се соочува општеството.
И покрај доживотната казна, осудените ќе можат да поднесат барање за условно ослободување по издржани 25 години затвор. Сепак, тоа нема да значи автоматско ослободување, туку конечната одлука ќе ја носи судот.
Со законските измени се предвидува и посебен надзор над високоризичните сторители кои целосно ја издржале затворската казна. Надзорот би траел од една до пет години, а за најтешките кривични дела против деца периодот би можел да достигне и до десет години.
Дополнително, ќе се укине застарувањето за сите кривични дела за кои е предвидена долготрајна или доживотна затворска казна.
Воведување на кривично дело „екоцид“
Пакетот измени предвидува и воведување ново тешко кривично дело – „екоцид“. Тоа ќе се однесува на случаи во кои се предизвикуваат катастрофални, долготрајни и неповратни последици врз воздухот, водата, почвата и екосистемите.
За најтешките случаи на загадување се предвидуваат казни од 10 години затвор, па сè до долготраен или доживотен затвор. За ова кривично дело исто така нема да важи застарувањето.
Се заоструваат и казните за компаниите. Максималната глоба за правни лица ќе се зголеми од 20, односно 25 милиони евра во случаи поврзани со криминални организации, на 50 милиони евра.
Повисоки казни за предизвикување пожари
Значително се зголемуваат и казните за намерно предизвикување пожари. Наместо досегашната казна од шест месеци до пет години, предлогот предвидува затвор од една до десет години.
Доколку пожарот предизвика значителна материјална штета, казната би изнесувала од три до 15 години. Во случаи кога последиците се смрт или повредување на голем број луѓе, минималната казна ќе биде пет години, а максималната може да достигне долготраен или доживотен затвор.
Со измените се зајакнува и заштитата на животните. Се воведуваат нови кривични дела поврзани со сексуална експлоатација на животни и незаконско вршење ветеринарно-медицинска дејност, а се зголемуваат и казните за постојните дела.
За најтешките случаи се предвидува затворска казна до осум години доколку делото е извршено со цел стекнување финансиска корист.
Ќе биде изменета и дефиницијата за кривичното дело „убиство или мачење животни“, при што и едно единствено дејствие ќе биде доволно за стореното дело да се квалификува како кривично дело.
За лицата прогласени за неспособни ќе може да се изрече забрана за чување или стекнување животни, додека за сторителите осудени за кривично дело против животно таквата забрана ќе биде задолжителна.
