
Таканареченото „нуклеарно куферче“ на рускиот претседател Владимир Путин повторно го привлече вниманието на светската јавност, откако беше забележано за време на неговата посета на Кина, каде што се одржува самитот на Азиско-пацифичката економска соработка (АПЕК).
Руската државна телевизија објави снимка на која офицер од претседателската придружба носи црна актовка. На прашањето на новинар дали станува збор за нуклеарното куферче на Путин, офицерот одговорил потврдно.
Снимката, направена во кинескиот град Шенжен на 18 ноември, ја пренесоа повеќе меѓународни медиуми, меѓу кои и „Ал Џезира“.
Појавувањето на актовката предизвика дополнителен интерес бидејќи се случи непосредно пред средбата на Путин со американскиот претседател Доналд Трамп и кинескиот претседател Си Ѓинпинг.
Што всушност претставува нуклеарното куферче?
Иако популарно се нарекува „нуклеарно копче“, руското нуклеарно куферче не е уред со кој претседателот може непосредно да лансира ракети со едно притискање копче.
Системот е познат под името „Чегет“ и претставува специјален пренослив комуникациски терминал.
Неговата главна функција е да обезбеди заштитена комуникациска врска меѓу рускиот претседател, највисоките воени команданти и командниот систем на стратешките нуклеарни сили.
Преку него претседателот може да учествува во донесувањето одлуки и да пренесе наредба за употреба на нуклеарно оружје.
Меѓутоа, самото лансирање се спроведува преку посебни воени командни и контролни механизми.
„Чегет“ е дел од тајниот систем „Казбек“
Нуклеарното куферче функционира како дел од рускиот систем за командување и контрола познат како „Казбек“.
Системот е развиван во времето на Советскиот Сојуз, а неговата задача е да обезбеди сигурна комуникација меѓу државното и военото раководство во исклучително чувствителни ситуации.
Во случај на сериозна воена закана, преку оваа мрежа се разменуваат информации и се пренесуваат одлуки поврзани со употребата на стратешкото вооружување.
Слични терминали, според јавно достапните информации, имаат и рускиот министер за одбрана и началникот на Генералштабот.
Точните технички можности и процедурите за употреба на системот не се целосно јавно познати.
Зошто куферчето го следи Путин насекаде?
Рускиот претседател го има овој комуникациски систем во своја непосредна близина и кога се наоѓа надвор од државата.
Целта е да може да одржува врска со воениот врв независно од местото на кое престојува.
Поради тоа, во неговата придружба постојано има специјално задолжени офицери што ја носат опремата.
Вообичаено куферчето ретко се гледа на официјалните снимки, но повремено се појавува во кадри од претседателските патувања.
И во 2023 година беше забележано во Кина
Ова не е првпат нуклеарното куферче да биде снимено за време на посетата на Путин на Кина.
Во октомври 2023 година, кога рускиот претседател учествуваше на форумот „Појас и пат“ во Пекинг, камерите забележаа двајца офицери од неговата придружба како носат актовки.
Тогаш снимките исто така предизвикаа голем интерес во меѓународната јавност.
Слични сцени се забележани и при други официјални активности на рускиот претседател.
Што значи појавувањето на куферчето на самитот во Кина?
Појавувањето на „Чегет“ во Шенжен не значи дека Русија донела одлука за употреба на нуклеарно оружје или дека е во тек подготовка за нуклеарен напад.
Станува збор за дел од стандардните безбедносни и комуникациски процедури што го придружуваат рускиот претседател.
Сепак, фактот што куферчето беше прикажано на државната телевизија во период на сериозни геополитички тензии му даде дополнително симболично значење на настанот.
Во време кога големите сили разговараат за контрола на нуклеарното вооружување и за намалување на безбедносните ризици, „Чегет“ останува еден од најпрепознатливите симболи на моќта на рускиот претседател.
Неговата вистинска функција, меѓутоа, не е директно лансирање ракети, туку обезбедување комуникација и пренесување команди во рамките на рускиот стратешки нуклеарен систем.























