Историјата на животот на Земјата е обележана со големи пресврти, но научниците сега укажуваат дека е можно едно од најстарите масовни изумирања да било многу покатастрофално отколку што досега се претпоставувало.
Според ново истражување, пред околу 550 милиони години, Земјата можеби била погодена од првото големо масовно изумирање во својата историја. Научниците проценуваат дека во таканаречената Котлинска криза исчезнале дури 80 отсто од тогашната фауна.
Доколку овие проценки бидат потврдени, Котлинската криза би ги исполнувала критериумите за масовно изумирање, кое вообичаено се дефинира како период во кој за релативно кратко време исчезнуваат најмалку 75 отсто од видовите.
<strong>Животот доживеал драматичен пад</strong>
Трагите за овој древен настан се забележуваат во фосилните записи, кои покажуваат значително намалување на биолошката разновидност пред околу 550 милиони години.
Во тоа време во океаните живееле сложени организми со меки тела, познати како едијакарска биота. Иако некои од нив на прв поглед наликувале на растенија, всушност станувало збор за рани форми на животни.
По наглото намалување на нивниот број и разновидност, се појавиле поедноставни форми на живот.
Досега научниците знаеле дека во овој период дошло до големи промени во биолошката разновидност, но се сметало дека загубите не биле доволно големи за Котлинската криза да се смета за вистинско масовно изумирање.
Новата анализа сега дава поинаква слика.
<strong>Клучни фосили пронајдени во Канада</strong>
Еден од најважните докази бил пронајден на локалитетот Иннер Медоу во канадската покраина Њуфаундленд.
Истражувачите таму откриле исклучително добро зачувани фосили на древни организми, зачувани во слоеви од древна вулканска пепел. Овие наоди им овозможиле подетално да го проучат животот кој постоел на Земјата пред повеќе од половина милијарда години.
Според професорот по палеобиологија Данкан МекИлрој, еден од авторите на истражувањето, сериозноста на изумирањето за време на Котлинската криза е многу поголема отколку што претходно се мислело.
Особено интересен е фактот што дел од пронајдените фосили се 13 милиони години помлади од другите споредливи фосили од регионот. Тоа може да значи дека одредени организми преживеале многу подолго отколку што се претпоставувало.
Доколку ова толкување се потврди, тие организми можеби исчезнале токму за време на Котлинската криза.
<strong>Дали Земјата била погодена од голема катастрофа?</strong>
Едно од најголемите прашања сè уште останува без одговор – што го предизвикало изумирањето?
Научниците засега немаат јасно идентификуван причинител. Кај други големи масовни изумирања во историјата се утврдени силни природни катастрофи, како огромни вулкански ерупции или удари на астероиди.
За Котлинската криза, сепак, таков доказ сè уште не постои.
Истражувачите затоа ќе продолжат да ги анализираат карпите и фосилите на различни места низ светот, во потрага по геолошки траги кои би можеле да откријат што точно се случило пред околу 550 милиони години.
<strong>Можно е да се менува историјата на масовните изумирања</strong>
Досега во фосилните записи се препознаени пет големи масовни изумирања. Најстарото од нив се случило пред околу 445 милиони години.
Ако новите проценки се потврдат, Котлинската криза би била значително постара и би можела да стане најстарото досега познато масовно изумирање во историјата на Земјата.
Истражувањето е објавено во научното списание Geology, а неговите резултати би можеле значително да го променат разбирањето на најраните поглавја од историјата на животот на нашата планета.
