Убедливата победа на демократите на американските конгресни избори би можела да донесе засилен надзор врз администрацијата на Доналд Трамп и да ги продлабочи поделбите во Републиканската партија, оценува професорката Ѓана Луша од Факултетот за политички науки во разговор за „Тпортал“.
Според резултатите наведени во анализата, демократите ја презеле контролата врз двата дома на Конгресот и победиле и во држави што важеле за републикански упоришта. Луша посочува дека анкетите навестувале републикански пораз, но неговите размери ги надминале очекувањата.
„Се очекуваше демократите да победат, но не се очекуваа вакви бројки“, изјавила таа.
Како главни причини ги издвојува високите животни трошоци, поскапувањето на храната и енергентите и економските последици од војната во Иран. Според неа, дел од гласачите што претходно го поддржале Трамп, очекувајќи подобар живот, овојпат го изразиле незадоволството преку гласање против републиканците.
Тоа, оценува Луша, особено се одразило во земјоделските држави и индустрискиот појас на САД. Таа смета дека Трамп во кампањата премногу се занимавал со теми што биле оддалечени од секојдневните грижи на граѓаните.
Демократите, пак, успеале да ги истакнат трошоците за живот, образованието и здравствената заштита. Успех забележале и кандидати од прогресивното крило на партијата, но Луша предупредува дека изборната поддршка сега ќе мора да ја претворат во конкретни резултати.
Контролата врз Конгресот им отвора простор за истраги, сослушувања и преиспитување на работата на администрацијата. Сепак, професорката не очекува нов обид за отповикување на Трамп, оценувајќи дека таквата постапка тешко би ја добила потребната двотретинска поддршка во Сенатот.
Наместо тоа, предвидува поголема активност на конгресните комисии, вклучително и проверки на наводи за корупција и на одлуките поврзани со воените конфликти.
Поразот би можел да го забрза и дистанцирањето на дел од републиканците од Трамп. Според Луша, партијата сè повеќе ќе се насочува кон изборот на негов политички наследник и кон претседателските избори во 2028 година.
„Ваквите резултати сигурно ќе поттикнат поделби во движењето МАГА“, оценила таа.
Но и демократите имаат нерешено прашање: кој ќе ја предводи нивната следна претседателска кампања. Луша смета дека партијата треба што поскоро да промовира личност што ќе ги обедини нејзините различни крила.
Во преостанатите две години, Трамп би можел да се соочи со потешкотии при усвојувањето закони, буџетските одлуки и спроведувањето дел од својата програма. Конгресниот надзор, сепак, не значи автоматско запирање на сите негови извршни и надворешнополитички потези.
Според Луша, поголемо влијание би можеле да добијат и конгресмените што ја поддржуваат Украина. Како ќе се развива односот меѓу Белата куќа и демократското мнозинство ќе зависи и од тоа дали Трамп ќе избере соработка или поостра политичка конфронтација.
